Metro 3: niemand verantwoordelijk, Toots wint, Brusselaars betalen de rekening

"Zeven maanden hoorzittingen om uit te zoeken wie verantwoordelijk is voor het metro 3-fiasco, en de conclusie luidt: iedereen is bevoegd, niemand is verantwoordelijk. Meer zelfs: het rapport keurt de fouten uit het verleden goed en beslist gewoon verder te gaan met het zuidelijke deel van het project, ondanks alle problemen aan het Zuidpaleis. De meerderheid toont een gebrek aan verantwoordelijkheid. Er is niets geleerd uit de fundamentele fouten die tot dit fiasco hebben geleid. Het kapitalistische consortium Toots komt er zonder één euro verlies vanaf, terwijl de Brusselaars nog jarenlang de rekening zullen betalen. Dat is het perfecte recept om morgen opnieuw dezelfde fouten te maken", zegt Françoise De Smedt, fractieleidster van de PVDA in het Brussels Parlement.

Volgens De Smedt hebben "PS, MR, Les Engagés, Groen, Vooruit en Anders duidelijk afspraken gemaakt om tot conclusies te komen die de gemaakte fouten minimaliseren en die zorgvuldig vermijden elke vorm van politieke verantwoordelijkheid op de voorgrond te brengen." Ze betreurt ook dat "de aanbevelingen in het rapport een systeem in stand houden waarin belangenvermenging tussen voorbereidende studies en de daaropvolgende overheidsopdrachten mogelijk blijft."

"Al onze amendementen om de democratische controle te versterken werden weggestemd", vervolgt De Smedt. "De PVDA stelde voor om voor alle grote infrastructuurprojecten een volksraadpleging te organiseren, een controlecomité op te richten binnen één publieke maatschappij die instaat voor grote infrastructuurprojecten – naar het voorbeeld van Grand Paris – om onder meer budgettaire ontsporingen te voorkomen, en de controleprocedures bij onregelmatigheden in overheidsopdrachten grondig te herzien."

De fractieleidster uit ook kritiek op de keuze van de meerderheid om de deur open te zetten voor publiek-private samenwerkingen. "Nochtans hebben verschillende instanties, waaronder de Europese Rekenkamer, ernstige bedenkingen geuit bij dit financieringsmodel. De praktijk toont al jaren aan dat zulke samenwerkingen de kosten voor de overheid doen oplopen. Het Diabolo-project is daar een duidelijk voorbeeld van."

Daarnaast wijst De Smedt erop dat "het rapport niets zegt over de electorale haast waarmee dit dossier vooruit werd geduwd. De vergunning werd vlak voor de verkiezingen van 2019 afgeleverd om metro 3 zogezegd onomkeerbaar te maken." Volgens haar wordt daaruit geen enkele les getrokken. "Het dossier werd doorgeduwd ondanks de vele waarschuwingen over de risico's aan het Zuidpaleis en zonder dat de noodzakelijke bodemonderzoeken voldoende waren uitgevoerd."

Tot slot betreurt De Smedt dat het rapport niets zegt over het conflict tussen de MIVB en consortium Toots, waarvan ook Jan De Nul – een van de grootste vermogens van het land – deel uitmaakt. "De PVDA vroeg om de dading met het consortium te herzien. Die overeenkomst is duidelijk in het voordeel van het consortium en houdt grote financiële risico's in voor de financiën van het Gewest en de MIVB."

"De eindbalans is duidelijk: consortium Toots wint op alle fronten, terwijl de Brusselaars de rekening betalen. Ook de bewoners en handelaars rond de Stalingradlaan dragen al jaren de zware gevolgen van de werf. Dit rapport is een schande gezien de gevolgen van metro 3 voor het Gewest en zijn inwoners: enorme financiële problemen, een zware impact op de mobiliteit en op het dagelijkse leven van een hele wijk. Bovendien dreigt dit rapport ervoor te zorgen dat we in de toekomst opnieuw met dergelijke fiasco's worden geconfronteerd", besluit Françoise De Smedt.