Brussels zone Uber vrij. Het voorbeeld van de taxisector uit Barcelona...een overwinning op Uber

Al zeven jaar vragen de Brusselse chauffeurs aan de regering om zich hun lot aan te trekken De Brusselse regering laat de situatie al zeven jaar verrotten en maakte zo de weg vrij voor multinationals als Uber en Heetch. De Brusselse regering liet de arbeidsomstandigheden van alle chauffeurs verslechteren. Door die passiviteit worden deze werkers tegen elkaar opgezet. Het zijn de werkers, zowel de taxibestuurders als de chauffeurs van deze platformen, die het gelag betalen voor de aarzelingen en tegenstrijdigheden van de Brusselse regering.

Het is hoog tijd om krachtige maatregelen te nemen om de taxisector een echte plaats te geven in het mobiliteitsbeleid. De taxisector is een deel van de oplossing om het aantal particuliere auto's terug te dringen. We moeten krachtige maatregelen nemen om Uber en Heetch eruit te gooien. Het zijn multinationals die werkers uitbuiten en geen belasting betalen in de landen waar ze actief zijn. We moeten ook optreden tegen bemiddelaars die winst maken op de rug van de werknemers, zoals telefooncentrales. Alle chauffeurs moeten onder fatsoenlijke omstandigheden werken en de consumenten moeten worden beschermd. En daarvoor is een mobiliteitsbeleid nodig dat deze bestuurders een echte plaats toekent.

Het voorbeeld van Barcelona kan ons inspireren.

De strijdvaardigheid van de chauffeurs heeft ertoe bijgedragen dat Uber uit Barcelona werd verdreven en als "publieke vijand" wordt bestempeld. Barcelona kan bogen op een dynamische taxisector met een hoge mate van gebruikerstevredenheid. Dankzij hun voortdurende strijd verkregen zij van de regering van Barcelona strenge maatregelen tegen Uber & Co.

Sinds zijn komst naar Spanje in 2014 maakt Uber zich schuldig aan oneerlijke concurrentie en sociale en commerciële dumping. De taxisector vreest dodelijke concurrentie [1]. Met de steun van drie vakbonden van taxichauffeurs in Barcelona beginnen de chauffeurs een langdurige strijd van sociale en juridische acties.

In heel Europa werd Uber getroffen door diverse rechterlijke uitspraken na zeer dure rechtszaken. De vonnissen in Spanje tegen Uber gingen vaak verder dan de Belgische rechtszaken [2]. Al deze rechterlijke uitspraken blijven echter zonder reëel effect als er geen echte politieke wil is om te verhinderen dat Uber zijn gang gaat. Zo kon men in Barcelona dankzij de gezamenlijke druk van de taxichauffeurs en het beleid van de burgemeester Uber in het zand doen bijten.

Spanje stelt in hoog tempo bijzonder strenge regels vast voor de bij Uber & co populaire toeristische voertuigen met chauffeur (VTC's): maximum één VTC per 30 taxi's, verplichting om ten minste zeven voertuigen te bezitten, verbod om klanten te ronselen, minimaal in twee chauffeurs per drie voertuigen te voorzien, voltijdse inschrijving bij de sociale zekerheid, verplichting om over een speciaal parkeerterrein voor de voertuigen te beschikken.

Desondanks blijft Uber verder zijn gang gaan. De taxichauffeurs voeren massaal acties om de multinational Uber en zijn Spaanse equivalent Cabify te doen opstappen: betogingen, taxistakingen, langzaamaanacties, blokkades bij evenementen of op snelwegen, ... Eind januari 2019 duren die acties zes dagen lang en worden Madrid en Barcelona volledig afgesloten.

De reacties in deze twee steden zijn zeer uiteenlopend.

Angel Garrido, de liberaal-conservatieve minister-president van de regio Madrid, zal de meeste eisen van de taxichauffeurs afwijzen. Hij zal niets ondernemen tegen Uber & co om hen niet tegen de haren te strijken.

In Barcelona gaat de radicaal-linkse gemeente de tegenovergestelde richting uit, in de overtuiging dat het hier om een echt mobiliteitsprobleem voor de bevolking gaat: Ada Colau, de burgemeester van Barcelona, komt de eisen van de taxichauffeurs tegemoet en legt nog strengere normen op aan Uber & co: verplichting om ten minste 1 uur op voorhand een voertuig met chauffeur te reserveren, verplichting om tussen elke rit terug te keren naar de standplaats in afwachting van de volgende reservering, verbod op geolocatie van deze voertuigen op apps,....[3] Resultaat: Het is niet langer winstgevend voor Cabify en Uber, die in februari 2019 uit Barcelona vertrekken.

Barcelona: kwaliteitsvolle, dynamische en competitieve taxisector

Deze strijd tegen de concurrentie van Uber & co was ook mogelijk doordat Barcelona de taxisector als een gewichtige speler in de stadsmobiliteit beschouwt. Het Institut Metropolita del Taxi (IMET) is een autonoom overheidsorgaan van de metropool Barcelona dat de stadsmobiliteit beheert. Het heeft een verkozen orgaan dat de taxisector vertegenwoordigt, het Technisch Taxi Bureau. De taxi viert hoogtij in Barcelona en alles wordt in het werk gesteld om hem voor de gebruikers toegankelijker te maken: een taxi bestel je met een smartphone en je weet op voorhand hoeveel de rit zal kosten en wie de chauffeur is. Er wordt sterk ingezet op zichtbaarheid: alle nuttige informatie voor taxichauffeurs en gebruikers vind je op de webpagina van de metropool Barcelona [4].

De taxi's hebben zeer competitieve tarieven, gemiddeld 35% goedkoper dan in Brussel. Ze hebben een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding. In 2011 kwam Barcelona met een score van 84,61% als winnaar uit de bus in een test in 22 steden door de Duitse automobielvereniging Adac: netheid van het voertuig, kwaliteit van de dienstverlening, naleving van de voorschriften, kortste/snelste route door de chauffeur, correct opgestelde facturen, behulpzame chauffeurs (helpen bij het in- en uitladen van bagage, geven aanbevelingen voor restaurants en bezienswaardigheden). Brussel staat op de dertiende plaats met een "net voldoende"[5].

Als Uber er niet in geslaagd is om zich in Barcelona te vestigen, komt dat ook omdat je overal in de stad taxi's vindt: er zijn 7 taxi's per 1000 inwoners, daar waar Brussel slechts 1 taxi per 1000 inwoners telt. [6]

En de stad Barcelona bouwt verder op haar succes. Tegen juni 2021 zal het stadsbestuur van Barcelona een openbare app voor de metropool invoeren: een interactief en gebruiksvriendelijk hulpmiddel, vergelijkbaar met Uber, maar gereguleerd door het openbaar bestuur.

2021: Uber onderneemt een poging om terug te keren naar de Catalaanse hoofdstad

De strijd tegen Uber is nog niet voorbij. Uber maakt gebruik van de coronacrisis om terug te komen, deze keer met een applicatie voor taxichauffeurs. De multinational profiteert van de ontreddering van de zwaar door de crisis getroffen taxichauffeurs: om hen aan te zetten om zijn nieuwe applicatie te gebruiken, biedt Uber hun kortingen op benzine en 900 euro om drie maanden met een Uber-reclame op hun voertuig rond te rijden. "Ze proberen de taxichauffeur te vangen in een kritieke situatie," zegt Luis Berbel van de Catalaanse taxibond, die gelooft dat het de bedoeling van Uber is "de goodwill van de taxi uit te buiten". "Uber zal (...) eerst lage commissielonen vragen, om ze daarna te verhogen eenmaal ze de business in handen hebben," is zijn redenering [8]

Uber gaat er prat op dat het voor de nieuwe app 350 taxichauffeurs heeft kunnen strikken. In werkelijkheid telt de applicatie 8 dagen na de start slechts 48 geregistreerde taxi's [7]. Dit zeer geringe effect is te danken aan de onmiddellijke mobilisatie van de taxisector. Op 18 maart 2021 reden opnieuw honderden taxi's door het centrum van Barcelona om te protesteren tegen de terugkeer van Uber in hun stad. Nu Uber probeert taxichauffeurs tegen elkaar op te zetten, zien we het belang van eenheid en solidariteit onder chauffeurs om te vechten tegen deze gewetenloze monsters Uber & co.

Het bestuur van Barcelona voert sindsdien controles uit op de 48 taxi's die voor de Uber-app zijn bezweken: Het is nu al duidelijk dat deze toepassing de taxiregels omzeilt om stuntprijzen te hanteren en niet langer de taximeter te gebruiken.

Tito Alvarez, de vakbondsman die deze strijd tegen Uber sinds het begin aanvoert, waarschuwt: "We gaan heel waakzaam zijn, want als Uber illegaal binnenkomt, gaan we alles stilleggen, we gaan oproepen tot zeer serieuze en sterke mobilisaties en we zullen zien hoe ver dit zal gaan". En hij voegde eraan toe: "We zullen niet toestaan dat dit bedrijf hier komt om te doen wat het wil" [7]

Wil je meer weten

Neem deel aan het webinar op zondag 25 april om 16 uur, met Tito Alvarez, woordvoerder van de vakbond Elite Taxis Barcelona en leider van de taxistrijd in Barcelona, en met Youssef Handichi, PVDA-lid van het Brussels Parlement
Via zoom of facebook live op de PVDA - pagina van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.


[1] https://www.cairn.info/revue-chronique-internationale-de-l-ires-2019-4.htm
[2] In Spanje bijvoorbeeld riepen de taxichauffeurs op om de commercialisering van de Uber-app te verbieden en de geldtransfers te blokkeren. In België werd dit niet gevraagd.
http://www.emulation-innovation.be/uber-2-droit-de-la-concurrence-en-concurrentie-deloyale-feat-fabienne-vande-meerssche/(10 november 2016) https://dial.uclouvain.be/memoire/ucl/en/object/thesis%3A8941/datastream/PDF_01/view
[3]
https://lepetitjournal.com/barcelone/actualites/menaces-barcelone-uber-et-cabify-resistent-madrid-248776
https://taxi.amb.cat/en/actualitat/noticies/detall/-/noticiataxi/aprovada-la-reglamentacio-sobre-les-condicions-d-explotacio-dels-vtc/7723026/956832
[4] https://taxi.amb.cat/home
[5] https://brf.be/national/271062/
https://www.finanznachrichten.de/nachrichten-2011-10/21552681-adac-taxitest-2011-jeder-zweite-fahrer-durchgefallen-muenchen-beste-deutsche-stadt-im-europaeischen-vergleich-007.htm
[6] https://www.rtbf.be/info/monde/detail_barcelone-la-grande-ville-d-europe-qui-a-su-resister-a-uber?id=10712729
[7] https://www.eldiario.es/catalunya/barcelona/48-taxis-tercio-expedientados-deslucido-regreso-uber-barcelona_1_7337108.html

Doe je mee?